تحقق سود خالص ۵ هزار و ۳۰۰ میلیارد تومانی بانک کشاورزی در سال مالی منتهی به پایان اسفند ۱۴۰۴ را نمی‌توان صرفاً حاصل افزایش درآمدها دانست؛ بررسی مجموعه شاخص‌های اعلام‌شده از سوی بانک نشان می‌دهد رشد درآمد، توسعه درآمدهای غیرمشاع، کاهش هزینه‌های مالی، مدیریت دارایی‌های مازاد و کاهش قیمت تمام‌شده پول، همزمان در شکل‌گیری این نتیجه نقش داشته‌اند. به بیان دیگر، آنچه در کارنامه مالی بانک برجسته شده، ترکیبی از تقویت درآمد و کنترل هزینه است.
به گزارش اقتصادتهران، یکی از مهم‌ترین مؤلفه‌های این روند، افزایش درآمد بانک از محل تأمین مالی و سرمایه‌گذاری است. طبق اطلاعات منتشرشده از سوی بانک کشاورزی، درآمد این بخش در سال ۱۴۰۴ به یک‌هزار و ۶ میلیارد میلیارد ریال رسید که نسبت به سال قبل رشد ۳۸.۳۲ درصدی را نشان می‌دهد. همچنین اعلام شده بیش از ۹۷ درصد رشد درآمدهای مشاع بانک از مسیرهایی همچون اعطای تسهیلات، سرمایه‌گذاری در اوراق بدهی و سپرده‌گذاری نزد سایر بانک‌ها حاصل شده است. این ارقام نشان می‌دهد عملیات اصلی بانکی همچنان یکی از پایه‌های مهم درآمدزایی بانک بوده است.
در کنار درآمدهای مشاع، درآمدهای خدماتی و عملیاتی نیز روند افزایشی داشته است. درآمد بانک کشاورزی از محل کارمزد خدمات بانکی و سایر فعالیت‌های عملیاتی در سال ۱۴۰۴ با حدود ۱۹ درصد رشد به ۱۴۹ هزار میلیارد ریال رسید. در این میان، درآمدهای کارمزدی از ۹۸.۷ هزار میلیارد ریال در سال ۱۴۰۳ به ۱۳۰.۲ هزار میلیارد ریال در سال ۱۴۰۴ افزایش یافته که رشدی حدود ۳۲ درصدی را نشان می‌دهد. این بخش از عملکرد اهمیت دارد، زیرا توسعه درآمدهای کارمزدی می‌تواند به متنوع‌تر شدن ترکیب درآمدی بانک کمک کند.
اما ضلع دیگر این معادله، مدیریت هزینه‌هاست. بر اساس اعلام بانک کشاورزی، هزینه مطالبات مشکوک‌الوصول و هزینه‌های مالی در سال ۱۴۰۴ حدود ۵۰ درصد کاهش یافته و در نتیجه مجموع هزینه‌های بانک تنها ۲۷ درصد افزایش داشته، در حالی که درآمدها بیش از ۳۵ درصد رشد کرده‌اند. همین فاصله میان آهنگ رشد درآمد و هزینه، یکی از عوامل مؤثر در تحقق سود ۵.۳ هزار میلیارد تومانی عنوان شده است.
مدیریت دارایی‌های مازاد نیز بخش دیگری از این تصویر است. بانک کشاورزی اعلام کرده در سال گذشته ۲۲۹ ملک مازاد را به ارزش بیش از ۲.۲ هزار میلیارد تومان واگذار کرده و از این محل بیش از یک‌هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان سود ناخالص شناسایی کرده است. علاوه بر اثر مستقیم این واگذاری‌ها بر درآمد، کاهش هزینه‌های نگهداری املاک مازاد و آزادسازی ظرفیت منابع نیز از آثار مورد اشاره بانک بوده است.
در بخش بهره‌وری نیز بازآرایی شبکه شعب مورد توجه قرار گرفته است. بانک کشاورزی در سال ۱۴۰۴ تعداد ۴۲ مورد انحلال یا ادغام شعب زیان‌ده یا ناکارآمد را اجرا کرده؛ در حالی که این تعداد در سال ۱۴۰۲، ۱۱ مورد و در سال ۱۴۰۳، هفت مورد بوده است. این تغییر را می‌توان بخشی از سیاست بانک برای مدیریت هزینه و استفاده کارآمدتر از ظرفیت شبکه شعب دانست.
یکی دیگر از شاخص‌های قابل توجه، کاهش قیمت تمام‌شده پول است. این شاخص در بانک کشاورزی از ۱۴.۶۵ درصد در سال ۱۴۰۳ به ۱۱.۵۸ درصد در سال ۱۴۰۴ کاهش یافته و در مجموع ۳.۰۷ واحد درصد افت کرده است. قیمت تمام‌شده پول از شاخص‌های مهم در ارزیابی هزینه تجهیز منابع است و کاهش آن می‌تواند در کنار رشد درآمدها، به بهبود حاشیه عملکرد مالی بانک کمک کند.
از این منظر، سود ۵.۳ هزار میلیارد تومانی بانک کشاورزی را می‌توان حاصل مجموعه‌ای از تغییرات در سمت درآمد و هزینه دانست؛ از رشد درآمد تسهیلات و سرمایه‌گذاری گرفته تا توسعه کارمزدها، واگذاری دارایی‌های مازاد، کاهش هزینه‌های مالی و اصلاح ساختار شعب.
در واقع، روایت «سود داریم تا سود» صرفاً به یک عدد نهایی محدود نمی‌شود؛ بلکه مجموعه‌ای از شاخص‌ها را کنار هم قرار می‌دهد که نشان می‌دهد در سال ۱۴۰۴، بانک کشاورزی همزمان بر افزایش ظرفیت درآمدزایی و مدیریت منابع و هزینه‌ها تمرکز داشته است. استمرار این روند در سال‌های آینده، به میزان تداوم رشد درآمدهای عملیاتی، کیفیت دارایی‌ها، مدیریت هزینه تأمین منابع و توان بانک در تبدیل ظرفیت‌های عملیاتی به درآمد پایدار وابسته خواهد بود.