اقتصاد تهران
شماره خبر : 289692
تاریخ انتشار : ۱۴۰۳/۰۷/۰۹
اقتصاد تهران

عدم توازن مهم‌ترین چالش‌های ساختاری صنعت فولاد است

مدیرعامل شرکت فولاد مبارکه در دومین نشست ملی توسعه مطلوب، رشد تولید و بهره‌وری صنعت فولاد گفت: باید در حوزه فولاد نگاه ملی داشته باشیم، زیرا امروز نگاه به فولاد منطقه‌ای است و چنانچه نگاه ملی حاکم شود، بسیاری از مشکلات برطرف خواهد شد. همچنین باید با افزایش تاب‌آوری شرکت‌های فولادی کشور، به صادرات ۲۰ میلیون تنی برسیم.

به گزارش اقتصادتهران به نقل از روابط عمومی فولاد مبارکه اصفهان، محمدیاسر طیب‌نیا، ضمن تسلیت جان باختن جمعی از هموطنان در حادثه معدن طبس، با بیان اینکه میزان مصرف فولاد یکی از شاخص‌های توسعه و پیشرفت است، اظهار کرد: صنعت فولاد یکی از بنیان‌های مهم اقتصاد در هر کشور به شمار می‌آید و مصرف سرانه فولاد یکی از شاخص‌های ارزیابی صنعتی بودن کشورهاست. به بیانی می‌توان گفت میزان مصرف فولاد با میزان رفاه در جامعه ارتباط دارد. کشوری که خودروهای خوب می‌سازد، لوازم‌خانگی باکیفیت تولید می‌کند، ساخت‌وساز مناسب دارد و در توسعه زیرساخت‌های انتقال آب و گاز و حتی انرژی و… شرایط خوبی دارد، کشور پیشرفته‌ای است و مردم آن از رفاه برخوردارند.

وی ادامه داد: بنابراین اگر ما صنعت فولاد را در کشور و به‌ویژه طی یک دهه اخیر که با تحریم‌های بسیار جدی مواجه بودیم، نداشتیم، واقعاً کمر صنعت کشور خم شده بود و شرایط رفاه مردم بسیار اسفبار می‌شد.

مدیرعامل شرکت فولاد مبارکه اضافه کرد: هزاران کارخانه در کشور وابسته به صنعت فولاد است و اگر این صنعت توسعه نیافته بود، در دوره تحریم‌ها، امکان واردات این میزان فولاد، هم به لحاظ زیرساختی و هم به لحاظ حجم، مقدور نبود.

طیب‌نیا با بیان اینکه در تحریم‌ها، به‌دلیل وجود صنعت فولاد، نه‌تنها کمر اقتصاد کشور خم نشد، بلکه امروز می‌توانیم از جایگزینی اقتصاد فولادی به‌جای اقتصاد نفتی صحبت کنیم اضافه کرد: سال گذشته مجموعه فولاد مبارکه توانست رتبه اول صادرکننده غیرنفتی کشور را به دست آورد و توانست رتبه سوم جهانی را به لحاظ نسبت صادرات به مصرف داخل کسب کند. در حال حاضر ایران رتبه دهم تولید فولاد را در جهان دارد و با ظرفیت ۳۱ میلیون تن در سال ۲۰۲۳، حتی از کشورهایی مانند ایتالیا، فرانسه، دانمارک و اسپانیا که صاحب تکنولوژی هستند نیز جلوتر است. فاصله ما با کشور آلمان که رتبه هفتم جهانی تولید فولاد را دارد، فقط ۴ میلیون تن است که ظرفیت تولید آن هم در کشور وجود دارد، زیرا ظرفیت تولید ۵۰ میلیون تن در کشور دیده شده و می‌توانیم به‌لحاظ کمیت در تولید فولاد به کشورهایی نظیر آلمان برسیم.

وی با بیان اینکه صنعت فولاد در کشور از صنایعی است که از مزیت رقابتی برخوردار است، تصریح کرد: از نظر اقتصاددان‌ها، این نکته بسیار مهمی است که یک صنعت مزیت رقابتی داشته باشد. در کتاب «کره جنوبی؛ ژنرال توسعه»، سیاست‌های پارک چونگ‌هی در توسعه کره جنوبی بعد از جنگ تشریح شده است. در این کتاب عنوان شده در این دوران بر مواردی تمرکز کردند که مزیت رقابتی داشته باشد.

مدیرعامل شرکت فولاد مبارکه با بیان اینکه قطعاً ما باید بر مزیت‌های رقابتی تمرکز کنیم و این امر قطعاً باید مورد توجه سیاست‌گذاران باشد، گفت: چنانچه به این امر توجه نکنیم، به بیراهه رفته‌ایم و منابع کشور را به هدر خواهیم داد.

وی در ادامه با بیان اینکه صنعت فولاد طی چند دهه گذشته رشد بیش از ۸ درصدی داشته است، گفت: سال گذشته در صنعت فولاد، ظرفیت اسمی ۴۶ میلیون تن بود و امروز این ظرفیت به ۵۰ میلیون تن رسیده است. این در حالی است که در سال خورشیدی گذشته ۳۲ میلیون تن و در سال میلادی گذشته نیز حدود ۳۱ میلیون تن فولاد تولید کردیم.

طیب‌نیا اضافه کرد: ضریب بهره‌برداری از صنعت فولاد در دنیا حدود ۷۸ درصد است و این میزان در کشور ما حدود ۶۸ درصد و تقریباً ۱۰ درصد کمتر از میانگین جهانی است. این یعنی علی‌رغم مزیت رقابتی، چون از ظرفیت‌ها خوب استفاده نمی‌کنیم، نمی‌توانیم به‌خوبی رقابت کنیم.

وی اضافه کرد: باید توجه داشت که این میزان بهره‌برداری ۶۸ درصدی با احتساب مجموعه‌هایی مثل فولاد مبارکه به دست آمده که با ۱۰ میلیون تن تولید فولاد، حدود ۳۲ تا ۳۳ درصد تولید فولاد کشور را تأمین می‌کند و با صددرصد ظرفیت فعالیت دارد.

مدیرعامل شرکت فولاد مبارکه گفت: چنانچه مجموعه‌ای مانند فولاد مبارکه با بهره‌برداری از ۱۰۰ درصد ظرفیت و مجموعه‌های دیگری مانند فولاد خوزستان را که با ۸۰ تا ۹۰ درصد ظرفیت کار می‌کنند کنار بگذاریم، ضریب بهره‌برداری صنعت کشور کمتر از ۶۰ درصد خواهد بود و بیشتر صنایع نیز حتی کمتر از ۵۰ درصد بهره‌برداری دارند.

وی مهم‌ترین چالش‌های ساختاری صنعت فولاد را عدم توازن دانست و ادامه داد: طی چند دهه که صنعت فولاد رشد خوبی داشته، تنها به توسعه کمّی توجه شده و در حقیقت توسعه پشتوانه علمی نداشته است؛ هرچند در صنایعی مانند فولاد مبارکه سعی شد استراتژی‌ها دائم به‌روز شود؛ اما در کل صنعت این اتفاق نیفتاده است و ما را با عدم توازن روبه‌رو کرده است.

وی با بیان اینکه در بالادست و در حوزه اکتشاف و استخراج معادن به‌شدت از استانداردهای جهانی عقب هستیم، ادامه داد: این در حالی است که منابع خوبی به‌ویژه در زمینه سنگ‌آهن در کشور وجود دارد و ما جزو ۱۰ کشور اول دنیا هستیم؛ اما به‌لحاظ اکتشاف با کشورهای توسعه‌یافته و پیشرو، فاصله بسیار زیادی داریم.

وی با اشاره به لزوم همکاری شرکت‌های بزرگ با یکدیگر و همچنین ادغام شرکت‌های کوچک در شرکت‌های بزرگ گفت: شرکت‌های بزرگ ظرفیت‌هایی دارند که شرکت‌های کوچک‌تر می‌توانند از آن‌ها استفاده کنند.