اقتصادتهران: وزیر نیرو گفت: ایران پنجمین کشور جهان از نظر سطح زیر کشت آبی است، اما در شاخص تولید محصولات آبی، در رتبه سی ام قرار دارد؛ این به معنای عمل نکردن سازوکارهای اقتصاد آب در بخش کشاورزی است.
به گزارش ایرنا، «رضا اردکانیان» روز سه شنبه در کنفرانس اقتصاد آب – که در اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران برگزار شد – افزود: آب سرمایه مشترک انسان ها و از اساسی ترین حقوق بشر است که باید با رعایت حقابه ها، به طور عادلانه در اختیار همگان قرار گیرد و به نسل های بعدی سپرده شود.
وزیر نیرو افزود: تامین حداقل نیاز پایه آبی مردم و همچنین اطمینان از اینکه همه مردم در تمام اوقات، دسترسی اقتصادی و فیزیکی به حداقل نیاز پایه آب را داشته باشند، از وظایف ذاتی دولت ها است.
اردکانیان اظهار داشت: باید پذیرفت که دیگر زمان دسترسی به منابع آب فراوان برای توسعه با هزینه های اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی اندک گذشته است و بسیاری از کشورهای جهان در حال ورود به مرحله مدیریت منابع آب بر اساس اقتصاد آب رو به رشد هستند، که بر پایه رقابت روزافزون برای افزایش بهره وری آب، استوار است.
وی گفت: هم اکنون با توجه به میزان مصارف آب و سرانه مصرف، ایران در گروه کشورهای مواجه با کمبود آب قرار دارد که ضرورت توجه بیشتر به مقوله اقتصاد آب را نشان می دهد. این در حالی است که حتی صرفنظر از میزان کارایی سیاست های آبی کنونی، این سیاست ها برای پاسخگویی به چالش های آتی فراروی آب، مناسب نیستند.
وزیر نیرو اضافه کرد: آمارها نشان می دهد، در شرایطی که فقط ۱۲ درصد مساحت ایران زیر کشت می رود، بیش از ۹۰ درصد آب در بخش کشاورزی به طور ناخالص مصرف می شود که بازدهی کمتر از ۴۰ درصد متوسط جهانی تولید محصول خشک به ازای هر مترمکعب آب مصرفی را دارد.
وی با بیان اینکه سطح زیر کشت آبی کشور به ۸٫۸ میلیون هکتار رسیده است، یادآور شد: این در حالی است که فقط ۱۱ درصد تولید ناخالص ملی کشور از راه کشاورزی به دست می آید و تنها ۱۷ درصد نیروی کار کشور در این بخش مشغول به فعالیت هستند.
اردکانیان با بیان اینکه بخش عمده کشاورزی ایران معیشتی است، گفت: نزدیک به ۹۲ درصد از زمین ها در روستاها خرده مالکی و متوسط است و بیش از ۹۴ درصد از اقتصاد روستایی در ایران وابسته به کشاورزی و دامپروری سنتی و به طور عمده معیشتی است که با معیارهای اقتصادی و صنعتی امروز دنیا فاصله بسیاری دارد.
اردکانیان اظهار داشت: از سوی دیگر تحمیل بار اشتغال زایی به بخش آب و کشاورزی با سیستم فعلی، علاوه بر آسیب جدی به منابع آبی، در اشتغال زایی نیز چندان موفق عمل نکرده است.
وزیر نیرو با بیان اینکه میزان اشتغال در کشاورزی معیشتی نیم نفر به ازای هر هکتار است، افزود: در حالی که در دنیای امروز بسیاری از کشورها مسیر توسعه را از تقویت اقتصاد غیر کشاورزی روستایی آغاز کرده اند، در روستاهای کشور ما نیز این قابلیت وجود دارد که از طریق صنایع تبدیلی و کوچک، گردشگری و صنایع دستی و بسیاری از خدمات دیگر، سهم اقتصاد غیر کشاورزی ارتقا یابد که مصرف آب در آنها کمتر است.
اردکانیان گفت: در این رابطه گلخانه های صنعتی از جمله مواردی هستند که با آنها می توان وضعیت اقتصاد روستاها را ارتقا بخشید؛ به طور متوسط ارزش افزوده تولید صنعتی گلخانه ای نسبت به کشاورزی سنتی چهل به یک و مصرف آب آن یک دهم و نسبت اشتغال زایی آن بسیار بیشتر است.
وی ادامه داد: در سیستم فعلی کشاورزی معیشتی، مقایسه قیمت پایین آب با سایر نهاده ها در بخش کشاورزی نشان می دهد که چرا کشاورز انگیزه چندانی برای کاهش مصرف غیر ضروری آب ندارد.
دیدگاه ها بسته هستند.