شرکت بیمه پارسیان در پایان نیمه نخست سال ۱۴۰۵ از نظر حجم فروش بیمه‌ای کارنامه‌ای رو به رشد ثبت کرده است؛ اما بررسی دقیق‌تر ارقام منتشرشده در سامانه کدال، پرسش‌هایی را درباره کیفیت این رشد و سرعت افزایش خسارت‌ها ایجاد می‌کند؛ پرسش‌هایی که به‌ویژه برای ارزیابی سودآوری پایدار شرکت در ادامه سال اهمیت دارد.
به گزارش اقتصادتهران و بر اساس آخرین گزارش فعالیت ماهانه منتهی به ۳۱ شهریور ۱۴۰۵، بیمه پارسیان در شش‌ماهه نخست سال از محل فروش حق‌بیمه ۱۷۵ هزار و ۸۴۱ میلیارد ریال درآمد شناسایی کرده است. این رقم در مقایسه با ۱۰۴ هزار و ۹۸۸ میلیارد ریال دوره مشابه سال قبل، حدود ۶۷ درصد رشد داشته است. بنابراین نمی‌توان مدعی شد پارسیان در بخش تولید حق‌بیمه با افت مواجه شده است؛ برعکس، حجم فعالیت شرکت به شکل محسوسی افزایش یافته است.
اما مسئله اصلی در جای دیگری قرار دارد؛ رشد خسارت‌ها در مقایسه با رشد حق‌بیمه.
بررسی آمار نشان می‌دهد حق‌بیمه تولیدی پارسیان در این دوره از حدود ۸۳.۲ هزار میلیارد ریال در سال ۱۴۰۴ به حدود ۱۲۶.۷ هزار میلیارد ریال در سال ۱۴۰۵ رسیده که معادل رشد حدود ۵۲.۲ درصدی است. در همین بازه، خسارت پرداختی شرکت حدود ۶۵ درصد افزایش داشته و نسبت خسارت نیز از ۵۹.۶ درصد به ۶۴.۶ درصد رسیده است.
این اختلاف، مهم‌ترین نقطه قابل تأمل در عملکرد بیمه پارسیان است. یعنی در حالی که تولید حق‌بیمه در پنج‌ماهه ۵۲ درصد افزایش یافته، خسارت پرداختی با سرعت بیشتری رشد کرده است. به زبان ساده، بخشی از رشد درآمد بیمه‌ای شرکت با افزایش تعهدات و پرداخت خسارت همراه شده است.
البته این ارقام به‌تنهایی به معنای زیان‌ده بودن شرکت یا وجود تخلف نیست و نسبت خسارت نیز به‌تنهایی شاخص نهایی سودآوری بیمه‌گر محسوب نمی‌شود. حتی بیمه مرکزی تأکید کرده که نسبت خسارت در ماه‌های ابتدایی سال به دلیل زمان‌بندی وصول حق‌بیمه‌ها و ملاحظات ذخایر، نمی‌تواند تصویر نهایی عملکرد یک شرکت بیمه را ارائه کند.
با این حال، افزایش نسبت خسارت از ۵۹.۶ به ۶۴.۶ درصد نمی‌تواند در تحلیل عملکرد پارسیان نادیده گرفته شود. پرسش مشخص این است که آیا رشد پرتفوی جدید شرکت به اندازه کافی با قیمت‌گذاری مناسب ریسک همراه بوده یا خیر؟ اگر رشد فروش عمدتاً از رشته‌هایی حاصل شده باشد که ضریب خسارت بالاتری دارند، افزایش درآمد اسمی لزوماً به همان میزان به افزایش سود عملیاتی منجر نخواهد شد.
این موضوع از آن جهت اهمیت بیشتری پیدا می‌کند که بخش قابل توجهی از پرتفوی پارسیان در رشته‌های درمان و شخص ثالث قرار دارد؛ رشته‌هایی که در صنعت بیمه معمولاً از حساسیت بیشتری نسبت به هزینه خسارت برخوردارند. در گزارش عملکرد سه‌ماهه نیز رشته درمان حدود ۴۷ درصد از پرتفوی بیمه‌ای پارسیان را تشکیل داده و شخص ثالث اجباری با سهم حدود ۲۶ درصدی در رتبه بعدی قرار داشته است. همچنین شرکت در همان دوره بیش از ۴ همت خسارت پرداخت کرده بود.
از سوی دیگر، عملکرد شهریورماه در نگاه اول بسیار مثبت است. پارسیان در این ماه حدود ۴۸ هزار و ۹۹۷ میلیارد ریال حق‌بیمه تولید کرده که نسبت به شهریور سال قبل ۱۲۵ درصد افزایش نشان می‌دهد. تراز ماهانه نیز مثبت گزارش شده است. همین جهش باعث شده رشد تجمیعی شش‌ماهه به ۶۷ درصد برسد.
اما همین جهش شدید در ماه پایانی نیمه نخست سال، نیازمند بررسی ترکیب فروش است. باید مشخص شود چه میزان از این افزایش ناشی از افزایش واقعی تعداد بیمه‌نامه‌ها و توسعه پایدار پرتفوی بوده و چه میزان به قراردادهای بزرگ یا افزایش نرخ حق‌بیمه مربوط می‌شود. پاسخ به این پرسش، برای قضاوت درباره تداوم رشد شرکت اهمیت زیادی دارد.
با این حال، همین ارقام یک نکته مهم را برجسته می‌کنند: رشد ۶۷ درصدی حق‌بیمه در شش‌ماهه، الزاماً به معنای رشد متناظر سودآوری نیست. اگر رشد خسارت با سرعت بیشتری از تولید حق‌بیمه ادامه پیدا کند، بخشی از دستاورد فروش می‌تواند از طریق افزایش هزینه خسارت جذب شود.
بنابراین مهم‌ترین نقد مستند به عملکرد شش‌ماهه بیمه پارسیان، نه «کاهش فروش» بلکه افزایش همزمان و سریع تعهدات خسارتی در کنار رشد پرتفوی است. شرکت توانسته فروش خود را به ۱۷۵.۸ همت برساند، اما روند اخیر نشان داده که خسارت با سرعت بیشتری نسبت به حق‌بیمه رشد کرده و نسبت خسارت نیز افزایش یافته است.
از این منظر، پرسش اصلی برای نیمه دوم سال این است که آیا پارسیان می‌تواند رشد فروش را با کنترل نسبت خسارت و حفظ کیفیت پرتفوی همراه کند یا خیر؟